Objawy psychosomatyczne

Kiedy warto się zgłosić

Warto rozważyć konsultację wtedy, gdy objawy zostały już omówione z lekarzem albo są w trakcie diagnostyki, a jednocześnie widać, że stres, napięcie, lęk przed objawem, ciągłe sprawdzanie ciała lub unikanie różnych aktywności zaczynają wyraźnie obciążać codzienne życie.

Praca psychologiczna nie polega na zakładaniu, że objawy są „w psychice”. To, co dzieje się w ciele, jest realnym doświadczeniem i wymaga poważnego potraktowania. Konsultacja może pomóc przyjrzeć się temu, co dzieje się wokół objawu: napięciu, reakcjom lękowym, koncentracji uwagi na ciele, przeciążeniu oraz sposobowi funkcjonowania na co dzień.

Z czym można się zgłosić

Można zgłosić się między innymi wtedy, gdy objawy nasilają się w stresie, pojawia się lęk przed ich nawrotem, trudno uspokoić ciało, rośnie potrzeba stałego sprawdzania sygnałów z organizmu albo codzienne aktywności zaczynają się zawężać z obawy przed kolejnym epizodem.

W takim ujęciu objawy psychosomatyczne nie oznaczają, że „problem jest wymyślony”. Oznaczają raczej, że oprócz diagnostyki i leczenia medycznego warto przyjrzeć się także temu, jak stres, napięcie, uwaga i lęk wpływają na przeżywanie sygnałów z ciała oraz na codzienne decyzje.

Jak wygląda pierwsza konsultacja

Pierwsze spotkanie służy spokojnemu omówieniu sytuacji. Rozmawiamy o tym, jakie objawy się pojawiają, jak długo trwają, jaka diagnostyka medyczna była wykonana lub jest planowana, co je nasila, co przynosi ulgę i jak wpływa to na codzienne życie.

Ważne jest też oddzielenie tego, co wymaga dalszej konsultacji lekarskiej, od tego, co może być obszarem pracy psychologicznej: napięcia, reakcji lękowych, stałej czujności wobec ciała, ograniczania unikania i stopniowego odzyskiwania większej swobody funkcjonowania.

Jak może wyglądać dalsza praca

Dalsze spotkania mogą pomagać rozpoznawać, co nasila objawy, jak działa lęk przed nimi i co sprawia, że ciało pozostaje w ciągłej gotowości. Pracujemy też nad sposobami obniżania napięcia, ograniczaniem stałego sprawdzania ciała i stopniowym wracaniem do aktywności, które zostały zawężone przez objawy.

W tym obszarze podstawą jest konsultacja psychologiczna i praca nad napięciem, lękiem przed objawem oraz codziennym funkcjonowaniem. Hipnoza kliniczna regulacyjna jest opisana osobno w programach IBS i oś jelito–mózg oraz uderzenia gorąca i nocne poty w menopauzie; nie przedstawiam jej jako ogólnej metody na wszystkie objawy psychosomatyczne.

Kiedy potrzebna może być konsultacja lekarska lub psychiatryczna

Objawy wymagają diagnostyki medycznej, zwłaszcza jeśli są nowe, nagłe, szybko się nasilają, towarzyszy im omdlenie, ból w klatce piersiowej, duszność, objawy neurologiczne, gorączka, krwawienie, niewyjaśniony spadek masy ciała albo inne niepokojące sygnały. W takich sytuacjach pierwszym krokiem powinna być pomoc medyczna.

Konsultacja psychiatryczna może być potrzebna, gdy objawom towarzyszą silne napady lęku, znaczna bezsenność, głębokie obniżenie nastroju, myśli rezygnacyjne, natrętne sprawdzanie ciała albo unikanie, które istotnie ogranicza codzienne życie.

Najczęstsze pytania

Poniżej kilka krótkich odpowiedzi na pytania, które często pojawiają się na początku.

Czy objawy psychosomatyczne są wymyślone?

Nie. Objawy psychosomatyczne są realnym doświadczeniem i wymagają poważnego potraktowania. Praca psychologiczna dotyczy tego, jak stres, napięcie, lęk, uwaga i codzienne funkcjonowanie mogą wpływać na reakcje ciała oraz jakość życia.

Czy przed konsultacją muszę mieć wykonane badania?

Nie zawsze, ale diagnostyka medyczna jest ważnym punktem odniesienia. Jeśli objawy są nowe, nasilone albo niepokojące, konsultacja lekarska powinna mieć pierwszeństwo lub toczyć się równolegle.

Czy konsultacja psychologiczna zastępuje lekarza?

Nie. Konsultacja psychologiczna nie zastępuje diagnostyki, leczenia ani zaleceń lekarskich. Może natomiast wspierać pracę z napięciem, lękiem przed objawem, nadmierną koncentracją na ciele i codziennym funkcjonowaniem.

Czy spotkania odbywają się stacjonarnie czy online?

Konsultacje psychologiczne przy objawach psychosomatycznych mogą odbywać się stacjonarnie w Częstochowie albo online. Programy IBS i VMS są obecnie dostępne stacjonarnie.